Топ-100
Poprzednia

ⓘ 20 groszy 1923



20 groszy 1923
                                     

ⓘ 20 groszy 1923

20 groszy 1923 – moneta dwudziestogroszowa, bita w niklu i w cynku. Odmiana niklowa została wprowadzona do obiegu 1 lipca 1924 r., odmiana w cynku rozporządzeniem Generalnego Gubernatora z dnia 23 kwietnia 1940 r. Moneta została wycofana z dniem reformy walutowej z 30 października 1950 r.

W niektórych opracowaniach z początku XXI w. jako data wprowadzenia do obiegu dwudziestogroszówki podawany jest 31 maja 1924 r., czyli dzień wejścia w życie rozporządzenia o ustaleniu wzorów monet Dz.U. z 1924 r. nr 45, poz. 476.

                                     

1. Awers

W centralnym punkcie umieszczono godło – stylizowanego orła w koronie, powyżej rok "1923", dookoła napis "RZECZPOSPOLITA POLSKA” oraz inicjały WJ projektanta, a w przypadku odmiany w cynku pod łapą orła znak mennicy w Warszawie.

                                     

2. Nakład

W II Rzeczypospolitej monetę z datą roczną 1923 bito w latach 1924–1925 w niklu, na krążku o średnicy 20 mm, masie 3 gramów, z rantem gładkim, według projektu Wojciecha Jastrzębowskiego, w trzech mennicach:

  • holenderskiej SRijks Munt w Utrechcie,
  • austriackiej Hauptmünzamt w Wiedniu.
  • szwajcarskiej Huguenin Frs w Le Locle,

W okresie Generalnego Gubernatorstwa monetę bito w mennicy w Warszawie w cynku, według takich samych parametrów. Całkowity nakład monety to 140 000 sztuk w niklu oraz 40 025 000 sztuk w cynku.

                                     

3. Opis

Z formalnego punktu widzenia moneta niklowa nigdy nie została wycofana z obiegu żadnym aktem prawnym, była więc środkiem płatniczym w całym okresie Generalnego Gubernatorstwa. Dekret PKWN z 24 sierpnia 1944 r. pozostawiał w obiegu wszystkie monety groszowe, aż do reformy walutowej z 30 października 1950 r. Po tym dniu, w obiegu znajdować się mogły wyłącznie monety emitowane przez Narodowy Bank Polski.

Na podstawie zarządzenia prezesa Narodowego Banku Polskiego nr 5 z dnia 4 czerwca 1957 r., moneta w cenie nominału była wymieniana w kasach NBP jeszcze w latach sześćdziesiątych XX w.

Od pewnego czasu wśród kolekcjonerów trwają próby znalezienia powtarzalnych różnic pomiędzy monetami bitymi w niklu, w celu powiązania ich z właściwą mennicą. W zależności od autora udało się zidentyfikować od trzech do czterech wariantów awersu lub rewersu. Niektórzy w swoich pracach, na podstawie analizy porównawczej i statystycznej, przypisują rozpoznane stemple odpowiedniej mennicy w Le Locle, Utrechcie bądź Wiedniu.

W tablicy 21. książki "Mennica Warszawska 1765–1965 ” Władysława Terleckiego umieszczono niepotwierdzoną w innych źródłach informację o wybiciu w Warszawie monety 20 groszy:

  • w roku 1936 – 2 625 000 sztuk,
  • w roku 1938 – 10 000 sztuk.

We wspomnianej pracy liczby te zostały uwzględnione w ogólnej liczbie monet wybitych w mennicy w Warszawie, jednak w samej treści książki brak jest jakiejkolwiek wzmianki o wybiciu monet 20 groszy w Mennicy Państwowej.

Odmianę w cynku, z datą roczną 1923 na monecie, bito w latach 1941, 1943 i 1944:



                                     

4. Wersje próbne

W katalogach podana jest informacja o wybiciu próbnych wersji:

  • z datą 1923 w mosiądzu 30 sztuk,
  • z datą 1924 w niklu 10 sztuk.
  • z datą 1923 w niklu znak mennicy w Warszawie, bez napisu "PRÓBA”,

Istnieje wersja monety bita stemplem lustrzanym 1923, z mennicy w Wiedniu, oraz próbna moneta lustrzana z datą 1924 przypisywana mennicy w Warszawie.

Z datą 1938 wybito wersję próbna w brązie, w nieznanym nakładzie. Ponadto z datą 1938 wybito z nowym wzorem awersu takim jak dla monety obiegowej 50 groszy 1938, w stali niklowanej, 100 sztuk, bez napisu "PRÓBA” oraz 100 sztuk, z wypukłym napisem "PRÓBA”.

Free and no ads
no need to download or install

Pino - logical board game which is based on tactics and strategy. In general this is a remix of chess, checkers and corners. The game develops imagination, concentration, teaches how to solve tasks, plan their own actions and of course to think logically. It does not matter how much pieces you have, the main thing is how they are placement!

online intellectual game →