Топ-100
Poprzednia

ⓘ Emilia Hiżowa



                                     

ⓘ Emilia Hiżowa

Emilia Hiżowa z domu Elżanowska, ps. Barbara – polska architektka, działaczka społeczna i polityk, członek Prezydium Rady Pomocy Żydom przy Delegaturze Rządu na Kraj "Żegota”, posłanka do Krajowej Rady Narodowej, w latach 1947–1952 posłanka na Sejm Ustawodawczy RP.

                                     

1. Życiorys

Urodziła się na Polesiu jako córka generała Kazimierza Elżanowskiego. W młodości mieszkała w Petersburgu, gdzie ukończyła gimnazjum Katarzyny II oraz Wydział Architektury Politechniki 1919. Już jako uczennica i studentka zajmowała się praca społeczną: pomagała przytułkowi dla sierot przy Towarzystwie Dobroczynności w Petersburgu, nauczała tam m.in. języka polskiego oraz organizowała zbiórki. W stolicy Rosji związała się z narodową organizacją "Zet”. Podczas studiów należała do Polskiej Kasy Pomocy Studentom, towarzystwa "Spójnia” oraz Kuchni Studenckiej. W Petersburgu poznała doktora Mieczysława Michałowicza. W 1915 wzięła ślub z Tadeuszem Leonem Hiżem 1883–1945, znanym dziennikarzem i literatem.

Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości powróciła w jej okrojone granice w 1920. Pracowała w dziale budowlanym Warszawskiej Dyrekcji Kolejowej kierowanym przez Romualda Millera oraz Biurze Budowy Gmachu Związku Zawodowego Kolejarzy. Wraz z Millerem zaprojektowała m.in. obecny budynek szpitala klinicznego dziecięcego im. prof. M. Michałowicza przy ul. Litewskiej 14/16 w Warszawie. Od 1920 należała do Stowarzyszenia Architektów Rzeczypospolitej Polskiej, z którego wystąpiła w 1938 z powodów politycznych. W 1936 zaangażowała się w tworzenie warszawskiego Klubu Demokratycznego, którego była sekretarzem komisji rewizyjnej. W październiku 1938 została wybrana delegatką na zjazd założycielski Stronnictwa Demokratycznego. W wyborach samorządowych 1939 kandydowała ze wspólnej listy PPS i SD w Warszawie, jednak mandatu nie uzyskała. Od 1939 zasiadała w Radzie Naczelnej Stronnictwa.

W czasie wojny pracowała w Biurze Projektów Odbudowy Gmachu PZUW przy ul. Kopernika w Warszawie. W 1940 wraz m.in. z Romualdem Millerem znalazła się wśród członków SD – Polskiej Organizacji Demokratycznej. 4 grudnia 1942 weszła w skład Prezydium Rady Pomocy Żydów przy Delegaturze Rządu na Kraj "Żegota”. W lecie 1943 stała na czele Referatu Mieszkaniowego Żegoty, a od października 1943 do lipca 1944 była szefową Referatu Lekarskiego. Miała znaczący udział w powstaniu systemu schronów dla ukrywającej się po aryjskiej stronie ludności żydowskiej. Udostępniła Żydowskiej Organizacji Bojowej plany kanalizacyjne Warszawy. W lipcu 1943 przystąpiła do Stronnictwa Polskiej Demokracji SPD, które dystansowało się od polityki rządu w Londynie. W 1944 wzięła udział w powstaniu warszawskim jako dowódczyni plutonu kobiecego Połączonych Sił Zbrojnych Armii Ludowej, Polskiej Armii Ludowej i Korupsu Bezpieczeństwa w randze podporucznika.

Po II wojnie światowej pracowała w Pracowni Konserwacji Zabytków oraz Dyrekcji Odbudowy Warszawy. Od 1948 do 1953 przewodniczyła Zarządowi Budowy Gmachów Sejmu ustawodawczego RP. Zasiadała w Krajowej Radzie Narodowej. Od 1945 do 1946 była wiceprzewodniczącą CK SD. W 1947 uzyskała mandat posłanki na Sejm Ustawodawczy z listy państwowej tzw. Bloku Demokratycznego. Była również radną MRN i WRN w Krakowie. Po 1952 na fali walki z tzw. odchyleniem prawicowo-nacjonalistycznym została wykluczona z SD, jednak po 1956 członkostwo przywrócono. Od 1962 zasiadała ponownie w Radzie Naczelnej. Do końca życia była członkiem honorowym SD.

ożenił się z Emilią z domu Elżanowską, wówczas studentką Politechniki Petersburskiej.

W 1915 roku, jako studentka Politechniki Petersburskiej, wyszła za mąż za Tadeusza Hiża. Mieli dwóch synów: Stanisława 1915−1999 i Henryka 1917−2006.

Została pochowana na cmentarzu Powązki Wojskowe w Warszawie kwatera 19B-6-21.

Free and no ads
no need to download or install

Pino - logical board game which is based on tactics and strategy. In general this is a remix of chess, checkers and corners. The game develops imagination, concentration, teaches how to solve tasks, plan their own actions and of course to think logically. It does not matter how much pieces you have, the main thing is how they are placement!

online intellectual game →